Λεωφ. Μεσογείων 264, Χολαργός 15562, Metropolitan General, γραφείο 1.20

Γιάννης Φύσσας: Ο προληπτικός έλεγχος του μαστού απαιτεί σωστά βήματα!

Γιάννης Φύσσας: Ο προληπτικός έλεγχος του μαστού απαιτεί σωστά βήματα!

Οι στατιστικές έχουν δείξει ότι ενώ αυξάνεται η συχνότητα του καρκίνου του μαστού, εντούτοις σήμερα λιγοστεύουν οι γυναίκες που χάνουν τη μάχη από αυτόν, χάρις στις προόδους της Ιατρικής. Δυστυχώς αυτό ισχύει για τις 27 χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης εκτός από τέσσερις: τη Ρουμανία, την Εσθονία, τη Λετονία και την Ελλάδα.

Ο Γιάννης Φύσσας, γενικός χειρουργός και χειρουργός μαστού, διευθυντής του κέντρου μαστού «Πρόληψις» και της κλινικής μαστού στο Ιατρικό Παλαιού Φαλήρου, εξηγεί ποια είναι τα σωστά βήματα για την προστασία του μαστού μας, που όπως φαίνεται, πολύ συχνά μπορεί να χάνονται στο δρόμο…

Κύριε Φύσσα τι κάνουμε λάθος; Πολλοί υποστηρίζουν ότι φταίει η διαφορετική ελληνική νοοτροπία, αυτό το «δε βαριέσαι-σε μένα θα συμβεί; – άστο γι’ αύριο».

Σίγουρα είναι θέμα ελλιπούς ενημέρωσης των Ελληνίδων που δυστυχώς δεν ακολουθούν τα σωστά βήματα σε ό,τι αφορά στους προληπτικούς ελέγχους που είναι το βασικό μέσο που μπορεί να εξασφαλίσει μια έγκαιρη διάγνωση. Αλλά και το κράτος έχει μεγάλη ευθύνη γιατί θα έπρεπε με επιστολές να καλεί κάθε χρόνο τις γυναίκες για προληπτικό έλεγχο όπως γίνεται σε άλλες χώρες. Στην Ελλάδα λέει η μία φίλη στην άλλη: “Πήγα κι έκανα μια μαστογραφία προχθές…», τότε εκείνη θυμάται ότι έχει χρόνια να κάνει έλεγχο και μπορεί να κάνει κι εκείνη μία. Αν η μαστογραφία δεν έχει ευρήματα, το πιο πιθανό είναι η γυναίκα να μην εξεταστεί από γιατρό.

Επίσης, δεν είναι σωστό να κάνεις μία μαστογραφία π.χ. στο Χαλάνδρι, έναν υπέρηχο στο Μαρούσι, να επισκεφτείς ένα μαστολόγο στο Παγκράτι ή να βασιστείς σε μια πιθανόν καθησυχαστική γνωμάτευση από τον ακτινολόγο και να μην πας πουθενά για κλινική εξέταση μαστών. Είναι πολύ σημαντικό να συνυπάρχουν στον ίδιο χώρο και να συνεργάζονται για κάθε γυναίκα ο ακτινολόγος και ο μαστολόγος, ώστε να επικεντρώνουν την προσοχή τους στα ύποπτα ευρήματα και να ξέρει ο ένας τι ψάχνει και τι βρήκε ο άλλος.

Και ποια είναι τα σωστά βήματα;

Το σωστό είναι να επισκεφτεί η γυναίκα αρχικά ένα μαστολόγο που να βρίσκεται σε ένα οργανωμένο κέντρο μαστού. Εκείνος αρχειοθετεί το ατομικό και το οικογενειακό της ιστορικό, την εξετάζει, καταγράφει τα ευρήματά του και συστήνει τις εξετάσεις που θεωρεί απαραίτητες. Σε πολλές περιπτώσεις θα σημαδέψει με μαρκαδόρο επάνω στο δέρμα του μαστού της γυναίκας τα κλινικά του ευρήματα, θα τη συνοδεύσει ο ίδιος στο διπλανό εξεταστήριο των υπερήχων και θα σταθεί στο πλάϊ της κατά την εξέταση, συνεργαζόμενος με τον ακτινολόγο του μαστού τον οποίο ενημερώνει ως προς το τι ακριβώς ψηλαφά.  Αν διαχωριστούν χωροταξικά ο ακτινολόγος και ο μαστολόγος και ακόμα χειρότερα αν μεσολαβήσει και ένα χρονικό διάστημα, στο οποίο θα εξεταστούν άλλες 100 γυναίκες, τότε τα ποσοστά λανθασμένης διάγνωσης αυξάνονται.

Άρα η μαστογραφία από μόνη της δεν αρκεί

Όχι! Ένα 8% των καρκίνων του μαστού, κατά μέσο όρο, δεν ανιχνεύονται στη μαστογραφία. Στις γυναίκες με πολύ πυκνούς μαστούς το ποσοστό αυτό φθάνει το 38% λόγω της πυκνότητας του μαστού. Γι’ αυτό είναι σημαντικό κάποιος ειδικός να εξετάζει το στήθος της γυναίκας κι όχι να βασίζεται στη μαστογραφία και μόνο. Κάθε μέρα ακούμε για γυναίκες που είχαν καρκίνο κι η μαστογραφία δεν το έδειξε. Το ίδιο ισχύει και για την ψηλάφηση. Δεν σημαίνει ότι με το χέρι μπορούμε να πιάσουμε όλους τους καρκίνους. Απλά συνδυάζοντας μαστογραφία, κλινική ψηλάφηση και υπερηχογράφημα ελαχιστοποιούμε την πιθανότητα να ξεφύγει αδιάγνωστος ένας καρκίνος του μαστού.

Επομένως δε θα πρέπει να απευθυνόμαστε στο μαστολόγο μόνο όταν υπάρχει εύρημα.

Όχι! Η εξέταση μαστών αποτελεί υποχρεωτικό μέρος του προληπτικού ελέγχου, ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα της μαστογραφίας. Ο ειδικός γιατρός μπορεί να πιάσει ένα ογκίδιο του μαστού, μήνες ή χρόνια πριν το πιάσετε εσείς αλλά και σε κάποιες περιπτώσεις που δε φαίνεται καθόλου στη μαστογραφία.

Από πότε πρέπει να επισκέπτεται μια γυναίκα το μαστολόγο;

Από την ηλικία των είκοσι ετών και κάθε τρία χρόνια, πρέπει να γίνεται ένας προληπτικός έλεγχος μαστών, με ψηλάφηση και υπερηχογράφημα γιατί και στις νέες ηλικίες μπορεί να εμφανιστούν ευρήματα, που παρότι είναι συνήθως καλοήθη, ενίοτε απαιτούν αφαίρεση. Οι μαστογραφίες αρχίζουν συνήθως από τα 35 ή κατ’ άλλους από τα 40. Αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό καρκίνου ο έλεγχος πρέπει να γίνεται 5 χρόνια νωρίτερα από την ηλικία στην οποία εμφανίστηκε ο καρκίνος στη συγγενή. Είναι σημαντικό μια γυναίκα να πηγαίνει σ’ έναν γιατρό που έχει το ακριβές ιστορικό της, από τις πρώτες μαστογραφίες μέχρι τις πιο πρόσφατες, να την παρακολουθεί και να την καθοδηγεί στους προληπτικούς ελέγχους που πρέπει να γίνονται.

Γιατί στο μαστολόγο κι όχι στο γυναικολόγο;

Ο μαστός αποτελεί πλέον ολόκληρη επιστήμη. Δεν διδάσκεται στους ειδικευόμενους γιατρούς, παρά μόνο σε ελάχιστα ειδικά κέντρα. Πρέπει πρώτα να γίνει κάποιος γενικός χειρουργός ή γυναικολόγος και μετά χειρουργός μαστού, δηλαδή μαστολόγος. Πρόκειται για μια υπερ-εξειδίκευση. Και όπως για την καρδιά μας πάμε στον καρδιολόγο και για τα σπυράκια μας στο δερματολόγο, έτσι και για το μαστό μας πρέπει να πηγαίνουμε στο μαστολόγο.

Είναι απαραίτητη η δεύτερη γνώμη;  Και τι γίνεται όταν διίστανται οι απόψεις;

Πιστεύω πως χρειάζεται και μια δεύτερη γνώμη όπως σε όλους τους τομείς της ζωής. Όταν υπάρχει διαφορά απόψεων μπορεί να αναζητήσουμε και τρίτη γνώμη. Θεωρώ όμως ότι με την πρόσβαση στην πληροφορία που υπάρχει σήμερα, μια γυναίκα θα μπορέσει να καταλάβει ποιος είναι εκείνος που λέει κάτι εξόφθαλμα λάθος. Η σωστή διάγνωση είναι πάντα μία και σ`αυτήν συμφωνούν όλοι οι σωστοί γιατροί.

Τα ευρήματα στο μαστό τρομάζουν τις γυναίκες;

Ναι και είναι λογικό. Όμως να ξέρετε ότι τα επτά στα δέκα ψηλαφητά ογκίδια του μαστού είναι καλοήθη. Όταν μια νέα γυναίκα πιάσει κάτι στο στήθος συνήθως πρόκειται για κάτι καλοήθες. Αντίθετα όταν μια μεγάλη γυναίκα πιάσει κάτι στο στήθος της συνήθως είναι κάτι κακό.

Υπάρχει πάντως ένας κανόνας που λέει πως όταν το πιάσεις είναι πια αργά…

Δεν είναι ακριβώς έτσι. Είναι όμως βέβαιο ότι αν περιμένει μια γυναίκα να πάει στο γιατρό μόνο όταν πιάσει η ίδια κάτι μπορεί να φτάσει με καθυστέρηση. Κι εδώ πρέπει να τονίσουμε ότι ο καρκίνος του μαστού είναι στο 95% ιάσιμος όταν η διάγνωση γίνει σε πρώιμο στάδιο, πράγμα που μπορεί να εξασφαλιστεί μόνο όταν υπάρχει συνέπεια στη ρουτίνα των προληπτικών ελέγχων με τα βήματα που προαναφέραμε. Ο καρκίνος του μαστού είναι ο πρώτος σε συχνότητα γυναικείος καρκίνος και ο καρκίνος στον τράχηλο της μήτρας ο δεύτερος. Αν μια γυναίκα θυσιάσει μια μέρα από τη ζωής της για να κάνει και τα δύο (μαστογραφία με επίσκεψη στον ειδικό και γυναικολογική εξέταση με τεστ παπ), μπορεί να σωθεί από τους δύο πιο συχνούς καρκίνους! Αυτό αξίζει να το θυμάται κάθε γυναίκα που αγαπά τη ζωή της!

Τα tips του ειδικού. Αναζήτησε έναν ειδικό που θα σε καθοδηγεί σωστά στη ρουτίνα των προληπτικών ελέγχων και μάθε αν ανήκεις στην ομά(Έγιναν κάποιες διορθώσεις στο άρθρο αυτό με βάση το Πανευρωπαϊκό Συνέδριο για τον καρκίνο του μαστού EBCC 10. Άμστερνταμ 2016)δα υψηλού ρίσκου για καρκίνο του μαστού.

Μαστογραφία, υπέρηχος και κλινική εξέταση από το μαστολόγο είναι το βασικό τρίπτυχο του σωστού προληπτικού ελέγχου και πρέπει να αρχίζει από τα 35 ή νωρίτερα αν υπάρχει ανάλογο οικογενειακό ιστορικό.

Η ψηλάφηση από τον ειδικό μαστολόγο και το υπερηχογράφημα μπορεί να γίνει και από την ηλικία των 20 ετών.

Ζήσε όσο πιο ξέγνοιαστα μπορείς, μείωσε το περιττό άγχος, τρώγε υγιεινά, ασκήσου, θήλασε, και γέλα.

(Δημοσιεύτηκε το Δεκέμβριο του 2012 στο περιοδικό Forma. Έγιναν κάποιες διορθώσεις στο άρθρο αυτό με βάση το Πανευρωπαϊκό Συνέδριο για τον καρκίνο του μαστού EBCC 10. Άμστερνταμ 2016)

Πηγή : http://www.formamag.gr  ,  http://prolipsismed.gr/